Musluk kapalıyken sayaç dönüyorsa ölçülen alanda başka bir su kullanımı bulunabilir veya araştırılması gereken bir kayıp olabilir. Mutfak ve banyo musluklarının kapalı olması, rezervuarın dolmadığını, bir cihazın su almadığını veya ortak kullanımın durduğunu tek başına göstermez. İlk değerlendirme, gördüğünüz hareketi doğru sayaçla ve bilinen kullanımlarla eşleştirmektir. Hareketin kaynağı açıklanamıyorsa uygun inceleme talep edilmelidir.
Gözlem yapmak için sayaç gövdesini açmak, mührü sökmek veya cihaz bağlantılarını gevşetmek gerekmez. Erişim güvenliyse mevcut durumu tarif edebilirsiniz. Su elektrik donanımına yakınsa veya sayaç noktası güvensiz bir yerdeyse bilgi toplamak için o alana girilmemelidir. Görülen hareket kadar erişim koşulunu da servis talebinde belirtmek yararlıdır.
Muslukların kapalı olması bütün tüketimin durduğu anlamına gelir mi?

Kapalı musluk, yalnız o kullanım noktasının durumunu anlatır. Aynı beslemeden su alan başka bir cihaz veya hazne bulunabilir. Bu yüzden evdeki görünen muslukları kapalı görüp bütün ölçülen akışın durduğunu varsaymak doğru değildir. Hangi kullanımların o anda bilindiği belirlenmeli, bilinmeyenler de kesin durmuş kabul edilmemelidir.
Tuvalet yakın zamanda kullanılmışsa rezervuar dolumu devam ediyor olabilir. Çamaşır veya bulaşık makinesi programın farklı aşamalarında su alabilir. Bahçe sulaması veya başka otomatik kullanım da mevcut düzene bağlı olarak araştırmaya dahil olabilir. Bunların yalnız mümkün olduğunu bilmek yeterli değildir; gözlem anındaki bilinen durumları ayırmak gerekir.
Bir cihazın ekranda açık görünmesi, o anda kesin su aldığı anlamına gelmez. Ekranın kapalı görünmesi de bütün dış bağlantılarının incelendiği anlamına gelmez. Kullanıcı cihazı sökerek bu ayrımı yapmamalıdır. Mevcut program, fark edilen su alma sesi veya dışarıdan görülen belirti tarif edilebilir. İç arıza kararı gerektiğinde ürün servisine bırakılır.
Birden fazla kişinin yaşadığı evde gözlem sırasında başka kullanım bulunabilir. Bunun bilinmesi için gizli tesisatı araştırmak yerine evdeki bilinen kullanım bilgisi paylaşılabilir. Kimin hangi anda su kullandığı bilinmiyorsa bütün tüketimin durduğu söylenmemelidir. Bu eksik bilgi, incelemenin başlangıç koşulunu etkiler; gözlemi geçersiz kılmaz.
Ortak besleme bulunan yapılarda dairenin musluklarıyla bütün sayacın ölçtüğü alan aynı olmayabilir. Bu ihtimal, yalnız sayacın koridorda bulunmasından çıkarılmaz. Mevcut abonelik, etiket ve bağlantı bilgisi birlikte değerlendirilir. Hangi alanın ölçüldüğü anlaşılmadan komşunun kullanımını veya ortak alan tüketimini kendi dairenizde gizli kaçak olarak yorumlamamak gerekir.
Göstergenin bir süre hareket edip sonra durması, tek başına arızanın kendiliğinden giderildiği anlamına gelmez. Aralıklı kullanım sona ermiş olabilir veya gözlem koşulu değişmiş olabilir. Olay sırasının paylaşılması önemlidir. Hareketin hangi kullanımla aynı zamanda fark edildiği biliniyorsa not edilebilir; neden henüz doğrulanmamışsa teşhis gibi sunulmaz.
Buradaki pratik soru, beklenmeyen akışın açıklanıp açıklanamadığıdır. Sayacın bütün su kaynaklarını ölçüp ölçmediği başka bir konudur. Kapalı devre veya yapıdan su girişi gibi sınırlar için su kaçağı ile sayaç ölçümü arasındaki ilişki yazısı incelenebilir. Bu ayrım, muslukların durumundan bütün binanın tesisatı hakkında sonuç çıkarmayı önler.
Ev boşken hareket görüldüğü düşünülüyorsa otomatik kullanımların bulunup bulunmadığı ayrıca sorulmalıdır. Kimsenin musluğu açmaması, zaman programlı bütün ekipmanın devre dışı olduğu anlamına gelmez. Buna karşılık otomatik bir cihazın bulunması da görülen hareketi kendiliğinden açıklamaz. Cihazın o tarihteki bilinen durumu ve aynı sayaçla ilişkisi değerlendirilir. Bilinmeyen programı değiştirmek yerine mevcut bilgi servis ekibine aktarılabilir.
Yeni taşınılan bir evde sayaç ve kullanım düzeni henüz bilinmiyor olabilir. Eski kullanıcının verdiği bilgi başlangıç sağlar, ancak güncel bağlantı veya kayıtla uyuşması gerekir. Taşınma sırasında yapılan temizlik ve cihaz kurulumu da gözlem döneminin koşulları arasındadır. Belirsizlik varsa bütün tüketimin durduğu iddiası yerine hangi kullanımın bilindiği açıklanır. Bu durum doğrudan sayaç arızası olarak adlandırılmaz.
Rezervuar, cihaz ve diğer kullanımlar nasıl kaydedilir?

Rezervuarda normal dolum ile kullanılmadığı hâlde tekrar başlayan dolum ayrı tarif edilmelidir. Yakın zamanda sifon çekilip çekilmediği, su sesinin devam edip etmediği ve çanakta görünür akış bulunup bulunmadığı servis görüşmesine katkı sağlar. Bu gözlemler hangi iç parçanın değişeceğini kesinleştirmez. Kapağı açmak veya mekanizmayı sökmek hazırlık adımı değildir.
EPA'nın ev içi kaçak açıklaması, klozet içindeki kayıpların fark edilmeden sürebileceğini ele alır. Dolayısıyla zeminde su birikmemesi, tüketimle ilgili her soruyu kapatmaz. İç akış ile dış bağlantıdan damlama farklı işlere yol açabilir. Mevcut ürünün hangi sorununun doğrulandığı, onarım kararında ayrıca açıklanmalıdır.
Çamaşır veya bulaşık makinesinde cihazın türü, programın sürüp sürmediği ve gözlenen belirti aktarılabilir. “Makine açık” ifadesiyle “şu anda su alıyor” gözlemi aynı değildir. Programı bilerek değiştirmek, bağlantıyı açmak veya cihazı tekrar tekrar çalıştırmak gerekmez. Özellikle dışarı su çıkışı varsa sırf sayaçla ilişkiyi görmek için kullanım sürdürülmemelidir.
Otomatik sulama mevcutsa bilinen çalışma saatleri paylaşılabilir. Kontrolörde yazan adın sahadaki bağlantıyla eşleşip eşleşmediği de gerekirse araştırılır. Sulamanın aynı sayaçtan beslendiği bilinmiyorsa ilişki kesinleştirilmez. Ev içindeki bütün muslukların kapalı olması, başka bir zaman programının devrede olmadığını göstermez.
Su arıtma cihazı veya başka su kullanan ekipman bulunuyorsa ürün ve bilinen çalışma durumu listeye eklenebilir. Her cihazın su kullanım davranışı aynı değildir. Bir çalışma sesini veya görünür akışı doğrudan arıza ilan etmek yerine mevcut model bilgisiyle değerlendirmek gerekir. Kullanıcı ekipmanın hortumlarını ayırarak suyun nereye gittiğini sınamamalıdır.
Bahçe musluğu, temizlik alanı veya kullanılmayan bir odadaki bağlantı da gözden kaçmış kullanım noktası olabilir. Bilinen alanlar servis görüşmesinde sıralanabilir. Erişilemeyen bölüm varsa bunu belirtmek yeterlidir. Her noktayı kontrol etmiş gibi eksiksiz liste üretmek yerine görülebilen ve bilinmeyen alanları ayırmak daha açıklayıcıdır.
Olay notu kısa tutulabilir. Amaç bütün cihazların bakım kaydını hazırlamak değil, sayaç gözleminin hangi koşulda alındığını anlatmaktır. Aşağıdaki başlıklar bilginin sırasını korumaya yardımcı olur.
| Bilgi | Kaydedilebilecek gözlem |
|---|---|
| Zaman | Hareketin fark edildiği tarih ve saat. |
| Musluklar | Kapalı olduğu bilinen kullanım noktaları. |
| Rezervuar | Yakın kullanım, dolum sesi veya çanakta görülen akış. |
| Cihazlar | Bilinen program ve çalışma durumu. |
| Diğer alanlar | Sulama veya ortak kullanım hakkında mevcut bilgi. |
| Belirsizlik | Görülemeyen bölüm veya bilinmeyen kullanım. |
Bir kullanımın hareketle aynı zamana rastlaması, tek başına başka kayıp bulunmadığını kanıtlamaz. Bununla birlikte bu bilgi araştırmayı gereksiz biçimde yalnız gizli boruya yöneltmemeye yardımcı olur. İnceleme sonucunda ilgili ürün sorunu doğrulanırsa iş kapsamı buna göre belirlenir. Diğer olasılıklar araştırılmadıysa ayrıca açık kalır.
İş yerlerinde kapanış saatiyle su kullanımının bitişi aynı olmayabilir. Temizlik, ortak alan kullanımı veya programlı ekipman devam ediyor olabilir. Sayaç hareketi mesai dışında fark edildiyse o saatlerde hangi faaliyetlerin bilindiği paylaşılır. Çalışanların bütün kullanımlarını tahmin etmek yerine mevcut bakım veya temizlik bilgisiyle başlanabilir. Hareket açıklanamıyorsa iş yerinin ilgili alanları için inceleme kapsamı belirlenir.
Rezervuardan ses duyulduğunda bunun sifon kullanımından hemen sonra mı, uzun süre kullanılmadan mı başladığı anlatılabilir. Çanakta su görülüyorsa yalnız mevcut görünür davranış tarif edilir. Sesin nereden geldiği belli değilse kesin bir parçaya atfedilmez. Birden fazla klozet bulunuyorsa hangisinin gözlendiği de belirtilir. Benzer sesler, bütün ürünlerde aynı arıza ve aynı değişim işlemi anlamına gelmez.
Rezervuarda dolum ile boşaltma işlevlerinin ayrılması da önemlidir. Geberit'in dolum ve boşaltma valfi açıklaması, bu parçaları ayrı ürün görevleriyle sunar. Hazneye su girişi duyulması, duyulan sesin kaynağı olan dolum parçasının mutlaka arızalı olduğunu göstermez; çanağa devam eden su nedeniyle yeniden dolum gerçekleşiyor olabilir. İncelemede hangi işlevin sorunlu olduğu belirlenmelidir. Mevcut modelle uyumluluk değerlendirilmeden yalnız ses tarifine göre parça siparişi verilmemelidir. Bu ayrım, sayaç hareketinin nedenini araştırmakla onarım parçasını seçmenin farklı kararlar olduğunu gösterir.
Doğru sayaç ve gözlem koşulu nasıl belirlenir?

İzlenen sayacın kimliği mevcut abonelik veya ilgili kayıtla eşleştirilebilir. Yakındaki numara, kapak rengi veya dolap sırası tek başına yeterli olmayabilir. Sayaç etiketiyle kayıt arasında uyuşmazlık varsa sonuç çıkarmadan önce bunun açıklığa kavuşturulması gerekir. Kullanıcı kimliği doğrulamak için bağlantıları sökmemeli veya komşu vanalarla deneme yapmamalıdır.
Sayaç göstergeleri de her modelde aynı sunulmaz. Toplam endeksin değişmesiyle anlık akış işaretinin görülmesi ayrı kayıtlardır. Wessex Water'ın sayaç okuma açıklaması, sayaç bilgisinin kaçak araştırmasına katkısını ele alır. Mevcut üründeki işaretin anlamı doğru anlaşılmadan başka modelin görüntüsüyle karşılaştırma yapılmamalıdır.
Fotoğraf yalnız bir anı gösterir. “Hareket ediyor” gözlemi aktarılırken hangi işaretin değiştiği açıklanabilir. İki endeks karşılaştırılıyorsa ikisinin zamanı ve aradaki bilinen kullanım önemlidir. Okunamayan rakamlar tahminle tamamlanmaz. Kullanım devam etmişken oluşan bütün farkın kaçak miktarı olarak adlandırılması doğru değildir.
Gözlem sırasında su kullanımını tam olarak bilmiyorsanız bunu söyleyebilirsiniz. Servis talebinde kesin bir ev testi sonucu sunmak zorunda değilsiniz. Bilinen koşulların aktarılması, ekibin hangi soruyu araştıracağını belirlemesine yardımcı olur. Bütün sayaçlara uygulanacak tek bir bekleme süresi veya tek gösterge tarifi, mevcut ürünün ve sistemin yerini tutmaz.
Güvenli erişim sınırı da gözlem koşulunun parçasıdır. Islak elektrik alanı, su dolu bir sayaç noktası veya açılması riskli bir kapak varsa daha iyi fotoğraf için müdahale edilmemelidir. Erişim sorunu ilgili kişiye bildirilir. Mühürlü parça, sayaç gövdesi ve kurum bağlantılarına dokunmadan mevcut kayıt üzerinden başlanabilir.
Birden fazla kişinin yaptığı gözlemler farklıysa önce zaman ve kullanım koşulları karşılaştırılır. Bir kişinin akşam, diğerinin sabah gördüğü hareket aynı olay olmayabilir. Yanlış sayaç fotoğrafı veya farklı cihaz programı da karşılaştırmayı etkileyebilir. Çelişkiyi gidermek için gizli bağlantıları açmak yerine kayıtların hangi koşullara ait olduğu netleştirilmelidir.
Pratik değerlendirmede üç ayrı durum bulunabilir: bilinen tüketimle açıklanan hareket, nedeni henüz açıklanamayan hareket ve güvenilir biçimde okunamayan gösterge. Bunlar aynı müdahale gerektirmez. Birincisinde ilgili kullanımın normal veya sorunlu davranışı, ikincisinde kaynak araştırması, üçüncüsünde kimlik veya okuma bilgisi öne çıkabilir. Sonraki işin hedefi buna göre açıklanmalıdır.
Gözlemi başka biri yapacaksa zaman ve sayaç kimliği açık paylaşılmalıdır. Farklı kişilerin farklı sayaçları veya farklı günleri karşılaştırması, gerçekte olmayan bir çelişki oluşturabilir. Ekran görüntüsü veya not ilgili servis kanalında iletilebilir; abonelik ve kişisel bilgilerin herkese açık paylaşılması gerekmez. İnceleme için hangi bilginin gerekli olduğu sorulabilir. Eksik fotoğraf, riskli alana girilerek tamamlanmamalıdır.
Hareket sürerse hangi inceleme yapılır?

Bilinen tüketimler değerlendirildiği hâlde hareket açıklanamıyorsa tesisat incelemesi talep edilmelidir. İlk görüşmede doğru sayaçta görülen davranış, bilinen cihazlar ve varsa su belirtisinin yeri anlatılabilir. Gizli bir borunun nereden kaçırdığını önceden seçmeniz gerekmez. Uygun incelemenin amacı, akışın kaynağını ve müdahale gerektiren bölümü belirlemektir.
Görünür bir bağlantıda damlama varsa bu bilgi talebin başında paylaşılır. Hareketle birlikte duvar veya zeminde yeni su görülüyorsa alan ayrıca tarif edilir. Kaynak konumu yalnız göstergeden çıkarılmaz. İncelemeyi yapan ekip hangi bulguyu elde ettiğini, hangi bölümü kontrol ettiğini ve gerekiyorsa neden ek araştırma önerdiğini açıklamalıdır.
Sayaç kimliği veya çalışmasıyla ilgili şüphe varsa bu, gizli boru onarımından farklı bir değerlendirme olabilir. İlgili kurumun incelemesi gerektiğinde güncel başvuru bilgisi kendi kanalı üzerinden alınır. Kullanıcı sayacı sökerek çalışmasını sınamamalıdır. Teknik kaynak araştırması ile fatura veya sayaç kaydına ilişkin başvuruların kapsamı karıştırılmamalıdır.
Rezervuar veya cihaz sorunu doğrulanırsa hangi işlemin yapılacağı ürünle ilişkilendirilir. Bir dolum sesinden doğrudan bütün iç takımın değişmesi gerektiği sonucu çıkmaz. Dış bağlantıdan su görülmesi de her zaman cihazın iç arızasını göstermez. Servis veya tesisat işinin hangi parçaya ve bulguya yöneldiği açıklanmalıdır.
Teklifte tespit ve onarımın aynı hizmet kapsamında bulunup bulunmadığı sorulabilir. Kaynak henüz bilinmiyorsa onarımın bütün ayrıntıları ilk görüşmede belirlenemeyebilir. İlk incelemenin neyi kapsadığı ve bulgu sonrasında ayrıca değerlendirilecek işler anlatılmalıdır. Yalnız sayaç hareketine dayanarak belirli bir duvarın açılması veya rastgele parça değişimi seçilmemelidir.
Onarım yapıldığında tamamlanan iş ve kontrol sonucu saklanabilir. Yeni bir sayaç hareketi fark edilirse önceki onarımın yeri, tarih ve o andaki kullanım bilgisi birlikte aktarılır. Aynı göstergenin yeniden hareket etmesi tek başına aynı arızanın sürdüğünü kanıtlamaz. Farklı bir kullanım veya başka kaynak sorusu bulunabileceği için yeni durum kendi koşuluyla değerlendirilir.
Kaynak belirlenememişse bu durum teslim bilgisinde açık kalmalıdır. İncelemenin tamamlanmasıyla onarımın tamamlanması aynı sonuç değildir. Hangi sorunun açık kaldığı ve sonraki kontrolün neyi araştıracağı anlaşılmalıdır. Belirsiz kaynak için kullanıcıdan cihaz sökerek veya bilinmeyen vanaları çevirerek eksik bilgiyi tamamlaması beklenmez.
Musluk kapalıyken sayaç dönüyorsa, doğru sayaç ve bilinen kullanım koşullarıyla başlayıp açıklanamayan akışı uygun incelemeye taşımak gerekir. Tam Tesisat'a 0534 880 00 42 numarasından ulaşırken hareketin ne zaman fark edildiğini, cihazların durumunu ve varsa görünür suyu aktarabilirsiniz. Genel hizmet kapsamı için su kaçağı tespiti sayfasını inceleyebilirsiniz.
Tam Tesisat
Tam Tesisat, İstanbul’da tesisat hizmetleri sunar. Bu rehber genel bilgilendirme içindir; arızanın nedeni yerinde incelemeyle belirlenir.



